Facebook

Przestrzeń według młodych

Z:A 86

KATEGORIA: Edukacja

W każdej miejscowości można znaleźć coś unikatowego i ciekawego. Jak dostrzec to, co na pierwszy rzut oka jest dla przeciętnego człowieka niedostrzegalne, nieuchwytne, coś, co sprawia, że otaczająca nas przestrzeń jest inna niż wszystkie? Odpowiedź na to pytanie próbowała znaleźć młodzież uczestnicząca w konkursie „Moje miasto – tu dzieją się rzeczy niezwykłe” organizowanym w ramach programu „Kształtowanie Przestrzeni”.

Wyniki tegorocznej, już dziewiątej, edycji konkursu ogłoszono podczas uroczystej gali, która odbyła się 11 czerwca w Centralnym Domu Technologii w Warszawie. Program Kształtowanie Przestrzeni został zainicjowany w 2014 roku przez Izbę Architektów Rzeczypospolitej Polskiej. Jego celem jest rozwijanie świadomości przestrzeni, w której się poruszamy i którą zamieszkujemy, uwrażliwienie młodzieży na problemy przestrzenne, środowiskowe i społeczne, a także m.in. zwrócenie uwagi na regionalne tradycje architektoniczne i urbanistyczne oraz budowanie tożsamości kulturowej. W ramach inicjatywy architekci – edukatorzy prowadzą w szkołach zajęcia warsztatowe. Bardzo ważnym punktem jest również ogólnopolski konkurs dla uczniów. Do udziału w nim organizatorzy zapraszają młodzież w wieku 12–19 lat. 

Partnerami Izby Architektów RP w realizacji programu Kształtowanie Przestrzeni są Fundacja Promocji Architektury Stowarzyszenia Architektów Polskich SARP oraz firma Fakro. Konkurs objęty jest patronatami Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Narodowego Instytutu Architektury i Urbanistyki, Narodowego Centrum Kultury, Narodowego Instytutu Dziedzictwa, Polskiego Stowarzyszenia Budownictwa Ekologicznego PLGBC. 

AMBITNE ZADANIE 

Hasło tegorocznego konkursu wyłonione w ramach minikonkursu ogłoszonego na funpage’u facebookowym programu (https://www.facebook.com/KsztaltowaniePrzestrzeni) brzmiało Moje miasto – tu dzieją się rzeczy niezwykłe. Zadaniem było uważne przyjrzenie się otaczającej przestrzeni i uchwycenie chwili, pokazanie tajemniczego świata, niedostępnego dla przeciętych użytkowników miejsc czy miast. Temat miał zachęcić młodzież do zwrócenia uwagi nie tylko na oczywiste elementy przestrzeni, jak znane place, budynki i budowle, popularne miejsca, ale uchwycenie niezwykłości, może metaforyki czy metafizyki miejsc. Praca konkursowa (przedstawiona w formie planszy) mogła dotyczyć dowolnego miasta, miasteczka czy wsi lub części miejscowości, np. dzielnicy, placu, parku czy ulicy. Bo w każdym miejscu można znaleźć coś unikatowego, coś, co wyróżnia je wśród innych. Wszędzie dzieją się rzeczy niezwykłe.

Przewodnicząca jury Anna Kulińska z Podkomisji ds. Powszechnej Edukacji Architektonicznej IARP podkreśla, że wielu uczestników konkursu bardzo interesująco przedstawiło tę niezwykłość i nieraz ulotne zjawiska w otaczającej przestrzeni.

W GRUPIE I INDYWIDUALNIE

W tegorocznych zawodach wzięło udział 108 uczniów (27 w wieku 12–15 lat i 81 w wieku 15–19 lat) z całej Polski. Ponieważ regulamin dopuszcza zarówno prace grupowe, jak i indywidualne, zatem w sumie złożono 66 projektów – 11 w grupie młodszej i 55 w grupie starszej.

Prace oceniane były w dwóch kategoriach wiekowych: szkoły podstawowe (klasy 6–8) oraz szkoły ponadpodstawowe. 

OTWARTOŚĆ UMYSŁÓW

Młodsi uchwycili temat nieco inaczej niż starsi. W ich pracach często widoczny był bardzo emocjonalny stosunek do ulubionych miejsc. Świat widziany oczyma młodszych nastolatków okazywał się nieraz zupełnie inny od tego widzianego oczyma nawet nie architektów, ale po prostu dorosłych. Umiejętność sięgania wzrokiem dalej niż fizyczne otoczenie murów, drzew, betonu w wielu pracach była bardzo czytelna. Jury podobała się ta otwartość młodych umysłów na interpretację otaczającej przestrzeni.

KONKRETNE ROZWIĄZANIA

Uczniowie ze szkół ponadpodstawowych podeszli do tematu nieco bardziej dosłownie. W ich pracach często dominowały projekty z propozycjami rozwiązania konkretnych problemów, które zauważyli. Starsze nastolatki miały np. pomysły na poprawę wyposażenia placów zabaw, skwerów czy ulubionych zakątków, by stały się bardziej przyciągające czy wręcz „magiczne”. Wielu uczestników opracowało swoiste przewodniki po okolicy, subiektywnie wskazując miejsca, które szczególnie lubią i punkty przywołujące miłe wspomnienia. 

FILTR EMOCJI

Interesujące było również spojrzenie młodzieży na miasto przez nałożony filtr emocjonalny. Uczestnicy konkursu wyruszali śladem znanych postaci, kin, miejskich placów czy miejsc, w których można doświadczyć ukojenia.

Wiele prac dostarczyło pozytywnych emocji. Ciekawie było patrzeć oczami autorów na miejsca, które część z nas, dorosłych, także zna. Młodzież często zapraszała nas do swojego intymnego świata, dotąd ukrytego w jej wyobraźni i niedostępnego. Teraz mógł stać się udziałem szerszego grona.

NAGRÓD MOC

Jury jednogłośnie wybrało zwycięzców w obu kategoriach wiekowych. Autorzy nagrodzonych prac najtrafniej odpowiedzieli na zadany temat. W grupie młodszej pierwsze miejsce zajęła Oliwia Stasiuk ze Szkoły Podstawowej nr 3 z Oddziałami Integracyjnymi im. Polskich Olimpijczyków w Iławie za ciekawą pracę Fabryka chmur. W kategorii starszej młodzieży bezapelacyjnie zwyciężyła Zuzanna Kwaśniewska z Zespołu Szkół Technicznych w Toruniu, która w swojej pracy Adresy, jak podkreśliło jury, w niezwykle piękny sposób uchwyciła sedno zadanego tematu. 

LAUREACI W KATEGORII SZKOŁY PODSTAWOWE

I nagroda – Fabryka chmur, autorka: Oliwia Stasiuk, Szkoła podstawowa nr 3 z Oddziałami Integracyjnymi im. Polskich Olimpijczyków w Iławie.

II nagroda – Nasza cytadela, autorzy: Łucja Bartkowiak, Helena Krawczuk, Franciszek Dzikoński, Franciszek Jaworski, Młodzieżowy Dom Kultury nr 2 w Poznaniu.

II nagroda – Krakowskie safari, autor: Antoni Guguła, Szkoła Podstawowa nr 33 w Krakowie.

III nagroda – Żywioły – wczoraj i dziś – w naszym miasteczku, autorzy: Kacper Pankanin, Damian Dudek, Kacper Tuński, Jakub Kwiatkowski, Szkoła Podstawowa nr 1 im. Polskich Noblistów w Więcborku.

III nagroda – Jedyne w swoim rodzaju osiedle: lubelski LSM, autorzy: Kacper Krukowski, Agata Mendel, Aleksandra Szwaczko, Kacper Snopek, Szkoła Podstawowa nr 38 w Lublinie.

Wyróżnienie – Serial na Węgierskiej, autorzy: Marta Chwastek, Dominika Zaczyk, Mario Sabino, Tomasz Słomka, Piotr Nowak, Pałac Młodzieży w Nowym Sączu.
 

I nagroda – Fabryka chmur, autorka Oliwia Stasiuk

II nagroda – Nasza cytadela, autorzy: Łucja Bartkowiak, Helena Krawczuk, Franciszek Dzikoński, Franciszek Jaworski
 

III nagroda – „Jedyne w swoim rodzaju osiedle: lubelski LSM”, autorzy: Kacper Krukowski, Agata Mendel, Aleksandra Szwaczko, Kacper Snopek

LAUREACI W KATEGORII SZKOŁY PONADPODSTAWOWE

I nagroda – Adresy, autorka: Zuzanna Kwaśniewska, Zespół Szkół Technicznych w Toruniu.

II nagroda – nie przyznano. Jury uznało, że zwycięska praca w niezwykle piękny sposób uchwyciła sedno zadanego tematu, niejako wybiegając przed pozostałe prace. 

III nagroda – Stary cmentarz w Sztumie, autorzy: Nadia Tyszyńska, Amelia Monkielewicz, Hanna Zaręba, Beniamin Rogowski, II Liceum Ogólnokształcące w Malborku. 

III nagroda – Śledztwo, autorki: Luiza Gross, Weronika Popowska, Akademickie Liceum Ogólnokształcące Politechniki Śląskiej w Gliwicach.

III nagroda – In the aeroplane over the sea, autorka: Lena Węgrzynowska, Akademickie Liceum Ogólnokształcące Politechniki Śląskiej w Gliwicach.

III nagroda – Oaza dziecięcej radości, autorka: Maja Suraj, Państwowe Liceum Sztuk Plastycznych im. Erica Mendelsohna w Olsztynie.

Wyróżnienie – Magiczne źródełko, autorki: Beata Błaszczyk, Natalia Derdej, Aleksandra Dębowska, Dominika Garbala, Antonina Rygielska, II Liceum Ogólnokształcące w Malborku.

Wyróżnienie - Mapa fantasy, autor: Wiktor Cebulski, Akademickie Liceum Ogólnokształcące Politechniki Śląskiej w Gliwicach.

Podczas gali laureatom wręczono pamiątkowe dyplomy i nagrody rzeczowe. Szkoły lub placówki edukacyjne, które reprezentowali, otrzymały nagrody pieniężne. 
 

Gala konkursu Moje miasto – tu dzieją się rzeczy niezwykłe; fot. Piotr Sułkowski


Po uroczystości na uczestników czekał poczęstunek. Następnie zaproszono młodzież do udziału w warsztatach Smart City prowadzonych przez tutorów Centralnego Domu Technologii (https://cdt.pl/miejskieinnowacje). Nastolatki w grupach budowały z zestawów LEGO obiekty, które potem wspólnie programowały za pomocą mikrobitów. Warsztaty pokazywały, jak dzięki nowym technologiom można efektywniej wykorzystywać dostępne zasoby w celu poprawy jakości życia w mieście i tym samym zapewnić jego zrównoważony rozwój. 

W przyszłym roku czeka nas jubileuszowa, dziesiąta edycja konkursu. Mamy nadzieję, że kolejny temat rozpali wyobraźnię uczestników i będziemy mogli oglądać kolejne wspaniałe prace. •

Ewa Szymańska-Sułkowska
Ewa Szymańska-Sułkowska
Architekt IARP

sędzia referent w konkursie, członek Śląskiej OIA RP, koordynator regionalna programu „Kształtowanie Przestrzeni”, członek Podkomisji ds. Powszechnej Edukacji Architektonicznej IARP

reklama

Warto przeczytać